Khi nhắc đến trầm hương – một loại hương liệu quý hiếm gắn liền với giá trị tâm linh, phong thủy và sức khỏe – người ta thường nhớ đến những vùng đất như Khánh Hòa, Quảng Nam, Huế… Tuy nhiên, vùng đất được mạnh danh là “Thủ phủ Trầm hương” ở nước ta lại thuộc xã Phúc Trạch – Hà Tĩnh. Vậy hành trình để trầm hương Phúc Trạch trở thành thủ phủ trầm hương của Việt Nam như thế nào? Cùng Tâm Thành Phúc tìm hiểu ngay sau bài viết dưới đây nhé!

Thủ phủ Trầm hương Phúc Trạch – Hương Khê – Hà Tĩnh

Tại Phúc Trạch (Thuộc huyện Hương Khê cũ) – khu vực miền núi Hà Tĩnh không chỉ nổi tiếng với những cánh rừng dó trầm bạt ngàn có diện tích hơn 350 ha mà tỷ lệ trầm hương nơi này cũng rất cao so với các vùng khác. Trước đây, cây dó ở nơi này chỉ được xem là một loại cây gỗ thông thường, không có giá trị cho đến khi các thương lái miền trong ra thu mua với mức giá cao ngất ngưởng, người ta mới nhận ra tiềm lực kinh tế từ cây dó.

Theo đó, sở dĩ cây dó ở Phúc Trạch có tỷ lệ sinh trầm cao là nhờ điều kiện tự nhiên đặc biệt: nằm ở vùng núi cao, khí hậu khắc nghiệt với mùa hè nắng gắt, mùa đông lạnh buốt, cộng thêm tình trạng thiên tai, lũ lụt xảy ra thường xuyên. Chính những tác động từ thiên nhiên khắc nghiệt ấy đã khiến cây dó tự tạo cơ chế bảo vệ – hình thành nên lớp trầm hương quý giá bên trong.

Từ đó, người dân nơi đây đã bắt đầu khai thác trầm, trồng dó và truyền tai nhau những kỹ thuật chăm sóc cây sao cho tạo trầm hiệu quả. Quá trình này đã đặt nền móng cho một ngành nghề truyền thống tại Phúc Trạch, Hương Khê, Hà Tĩnh.

Phong trào trồng cây dó – Làn sóng mới trong kinh tế nông thôn

Cây dó là một loài cây lâu năm, có quá trình sinh trưởng kéo dài, mất hàng chục năm để đạt độ trưởng thành, nhưng khi đến giai đoạn sinh trầm, nó lại mang lại nguồn thu nhập đáng kể. Với lợi nhuận kinh tế cao mà loài cây này mang lại, không chỉ người dân tại xã Phúc Trạch huyện Hương Khê mà cả những khu vực lân cận đều nhanh chóng chuyển từ trồng cây thông thường sang trồng dó.

Nhờ vào phong trào trồng dó của người dân địa phương và các vùng lân cận, cây dó ngày càng phát triển mạnh mẽ. Các hộ dân ở Phúc Trạch đã thành công trong việc nhân giống và sản xuất cây dó bầu để cung cấp cây giống, giúp duy trì sự phát triển kinh tế bền vững, không chỉ dựa vào việc chờ đợi cây mới trồng mất 10-20 năm.

Làng nghề chế tác trầm hương thôn 8 – Phúc Trạch

Nằm giữa vùng đồi núi Hương Khê (Hà Tĩnh), làng nghề chế tác Trầm hương thôn 8, xã Phúc Trạch đã hình thành và phát triển, trở thành điểm sáng kinh tế và văn hóa của địa phương. Với hơn 50 hộ dân tham gia vào chuỗi sản xuất – chế tác trầm, nơi đây là một trong những làng nghề trầm hương lớn và nổi bật nhất khu vực Bắc Trung Bộ. 

Vào tháng 10 năm 2022 UBND tỉnh Hà tĩnh có Quyết định chính thức công nhận nghề chế tác Trầm hương ở thôn 8 xã Phúc Trạch là Làng nghề truyền thống. Đây được xem là động lực lớn để người làm nghề sản xuất trầm tiếp tục nỗ lực đẩy mạnh sản xuất kinh doanh, phát triển thương hiệu của làng nghề. Đến nay, mỗi năm, toàn thôn cung cấp ra thị trường hàng chục tấn trầm hương và khoảng 300.000 cây dó giống, mang về nguồn thu hàng chục tỷ đồng cho người dân địa phương.

Không chỉ sản xuất, người dân nơi đây còn giữ gìn kỹ thuật chế tác thủ công tinh xảo, từ tạo dáng, đục, khoan đến ủ trầm – tất cả đều thực hiện tỉ mỉ qua bàn tay nghệ nhân. Nhờ vậy, trầm hương Phúc Trạch ngày càng được ưa chuộng tại thị trường trong nước và bước đầu vươn ra quốc tế.

Qua bài viết mà Tâm Thành Phúc đã chia sẻ, hi vọng bạn đọc có thể có góc nhìn rõ hơn về hành trình từ cây dó đến thủ phủ Trầm hương Phúc Trạch. Đây chắc hẳn sẽ là một chặng đường đầy tâm huyết, truyền thống và khát vọng vươn lên của người dân địa phương. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào cần giải đáp, hãy bình luận ở bên dưới nhé!